Kanaryalar eşe hazırlama ve çiftleşme

Yeni sezona hangi tarihte başlayacağına yetiştiriciler karar vermelidir. Ancak, yetiştiricilerin büyük çoğunluğu Mart ayının başlarında salmalarını hazırlayıp, ortalarına doğru, kuşlarını yan yana koyarak, eşe hazırlık dönemine başlarlar.

Çünkü verimli ve sağlıklı yavrular elde etmek için hassasiyet gösterilmelidir. Ancak böyle yaparsak, tabiatın doğal seyrine uygun olarak bahar aylarında yavrular elde etmiş oluruz ki, karsılaşacağımız risk oranını en aza indirelim.

Kuşların tüyde olduğu dönem hastalığa yakalanma riskine en çok sahip oldukları dönemdir. Bu nedenledir ki, yavru sezonunda alacağımız verim, yapacağımız dengeli beslenmeye bağlıdır.

Kafes kuşu beslenme sistemini değiştirmek istenildiğinde, (Mama, karışık yem, Sebze takviyesi, Yulaf vs…) yine bu dönem de tercih edilmesi kuşlarının sağlığı açısından yararlı olur.

Eşe atılan kuşlara, genelde her gün yiyebileceği miktarlarda ve yavrulatma sezonu bitinceye kadar değiştirmeyecek mamalar verirler.

Kuşlara, her gün karışık yem ve suluklarına vitamin takviyesi yapmakta son derece faydalıdır. Her gün bir ek gıda vermekte faydalıdır. Bu ek gıdalar şu şekilde tercih edilebilir; marul, lahana, elma, havuç vb…

Ekim ayında kuşlar tüyden çıktıklarında, mama hafif yaş olarak haftada 1 kez verilir. Sebze ve meyve gün aşırı olarak verilmeye devam edilir. Vitaminli su haftada 2-3 güne düşürülebilir. Karışık yemde ki, yağlı tohumlar (kalın yem ve nijer tohumu ) biraz arttırılır.

Yulaf verilmeye 365 gün boyunca devam edilebilir. (bunu üstatlar ne şekilde vereceklerini çok daha iyi bilirler.)

Isı ve ışık durumu ise doğal seyrine göre kuşların sağlığına en uygun şekilde olarak gözlenmeli ve gerekli düzenlemeler yapılmalıdır.(Bu zamana kadar erkek ve dişi salmalarda karışık kalabilir. Tercihe bağlı…)

Şubat ayının 20 sine doğru erkek kuşlar tek başına bırakılır ve ışık için zaman saati ayarlanır. Işık her hafta 15 dakika öne çekilerek, ilk yavru çıkana kadar, ışık 14 saat olacak şeklinde ayarlanır. Işık 14 saate ulaştığında ısının da en az 18 derece olması gerekmektedir.

Bu tarihten sonrada karışık yemdeki ince yem oranı arttırılarak (enerji için) mama oranı da haftada 2 kereye çıkartılmalıdır. Tek duran erkek kuşların dişileri ayarlanarak 1 Martta salmalar ikiye bölünüp; dişiler, erkeklerin yanına koyulur.(Burada hatırlatma; erkeğin yanına atmıyoruz, aşağıda devam ediyor.)
10 gün süre ile salmalarda erkek ve dişi birbirini görmeden (tahta ile veya plastik parça ile) ayrılmış bölmelerin her iki tarafındaki dişi ve erkek ses sinyalleriyle anlaşırlar. Bu kapalı parçalarla ayrılan bölmeler, tel bölmelerle değiştirilip, 5-6 gün tel vasıtasıyla birbirlerini görerek çiftlerin uyum sağlamalarına yardımcı olunmaya çalışılır.

Eşe atmadan önce altlarında varsa fazlalık tüyler kesilir.( erkeklerin fii’sinin üzerindeki tüyler asla kesilmez) tepeleri, kaşları ve tırnakları kesilerek hazırlanan kuşlar eşe atılır.

Aslında bu işin uzmanları, genelde keçe kullanmayı tercih etmezler, kuşlara verilen keten çuval ipi ve at kılı ile yuva çanağının içini kuşların örmeleri sağlanır.

Bunun sebebi bitlerin oluşumunu engellemek ve çok sıcak olduğunda yavruların kavrulmasını engellemektir. Tercihe bağlı olarak keçe kullanılmak, istendiğinde ise; keçeye hasenat tozu sapılmalıdır ki bitlenmeye karşı önlem alınmış olsun.
Dişi yumurtlayıp, gurk başladıktan sonra 13-14 gün sonra yavrular çıkar. Bu süre içersinde mama ve sebze-meyve vermek sakıncalı olabilir. Nedeni ise; anne sık sık bunları yemek için yuvayı terk edip yumurtalarını soğutmaz, hem de bu yiyeceklere özlem duyarak yavrular çıkınca daha bir iştahla besler. Yavru zamanı mamanızın kuruluğunu gidermek amacıyla, mamanızın içine; yumurta, patates, balık yağı, fındık yağı, mikserde çekilmiş fındık vb. konulmalı, Sebze veya meyve ayrı bir yere asılmalıdır.

Mamanızın içine balık yağı koyuyorsak eğer, elma gibi asitli olan meyveleri mamanızın içine asla koymamalıyız. Bu mamayı bozar.

Dişiniz bu mamayı yavruya kusmasını da kolaylaştırmış oluruz. Mama günde 2 kere 2-3 saatte bitebilecek miktarlarda konmalıdır. Burada en çok dikkat edeceğimiz husus annenin iri taneli besinler kusarak yavrularının ölümüne sebebiyet vermemelidir. Yavru 5 ila 7 günlük olduğunda artık, bilezik takma zamanı gelmiştir. Burada dikkat etmemiz gereken diğer önemli bir husus; erkek kuş eğer dişiye ve/veya yavrulara rahatsızlık veriyorsa başka bir kafese ayrılmalıdır.

Yavrular 11 günlük olduklarında baba tekrar yanlarına salınmalıdır.11 günden önce erkeği tekrar kafese koyarsak, dişi kuşu eşleyerek tekrar zamansız olarak yumurtlamasına sebep olabilir ki, bu da yavruların ilgisizlikten ölümüne neden olabilir.

Eğer 11 günden daha geç erkeği dişinin yanına bırakırsak, baba erkek yavruları kendine rakip olarak görür, döve döve yavrularını öldürebilir ki bu hiç kimsenin istemediği bir durumdur.

Yavru 15-16 günlük olduktan sonra yuvadan atlarlar, artık yavrulara bakma görevi erkek kuşundur.

Anne yeniden yumurtlar, gurk yatmaya başlar. 18-22 günlük olduklarında yavrular mamaya yemeğe, tane kırmaya başladıklarında (27-30 günlük olduklarında ) anne ve babanın yanından ayrılmalıdır.